2012.02.05

Website Martine Delfos

psychologisch instituut voor consultatie en wetenschappelijk onderzoekMartine Delfos is een Nederlandse psychologe. In 1997 richtte zij het Psychologisch Instituut voor Consultatie, Onderwijs en Wetenschappelijk Onderzoek (PICOWO) op. Ze schreef reeds tientallen boeken en artikels over thema's zoals ontwikkelingspsychologie, angst, autisme, eetstoornissen, gedragsproblemen, gespreksvoering met kinderen en jongeren en dergelijke meer. Op deze website kan je een een mooi aantal teksten van haar hand lezen. Een bezoek meer dan waard.

17:09 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: gedragsproblemen, ontwikkeling, ontwikkelingsprobleem, ontwikkelingsstoornis | |

2012.01.07

Excellente brochure (hoog)begaafdheid

excellentie in ontwikkeling - handreiking (hoog)begaafdheidOp de website van de Nederlandse KPC-groep vond ik een brochure voor leerkrachten over (hoog)begaafde leerlingen in de klas. Met deze brochure wil de Nederlandse Vereniging de Samenwerkende Landelijke Pedagogische Centra  aan leerkrachten praktische informatie geven over (hoog)begaafdheid en concrete tips om deze leerlingen te helpen om hun talenten maximaal te ontplooien. De visie hierachter is dat de school en klas een zeer belangrijke en rijke stimulerende omgeving zijn waardoor talenten bij leerlingen zichtbaar worden.

De brochure draait rond de volgende vragen die leerkrachten zich geregeld stellen als het gaat over (hoog)begaafdheid:

  • Wat is (hoog)begaafdheid?
  • Welke factoren beïnvloeden (hoog)begaafdheid?
  • Hoe voelt het om (hoog)begaafd te zijn?
  • Hoe herken ik een ontwikkelingsvoorsprong bij kleuters?
  • Hoe organiseer ik het signaleren?
  • Hoe stel ik de onderwijsbehoefte van de (hoog)begaafde leerling vast?
  • Wat is onderpresteren?
  • Hoe begeleid ik (onderpresterende) (hoog)begaafde leerlingen?
  • Hoe ga ik om met ouders van (hoog)begaafde leerlingen?

Verwacht op deze vragen geen hoogdravende theoretische antwoorden. De auteur heeft deze theorie onmiddellijk vertaald naar de praktijk van de thuis-, klas- en schoolomgeving. Ze heeft de theorie omgezet in inzichten en aanbevelingen waarmee de leerkracht onmiddellijk in de klas aan de slag kan. Verwijzingen naar meer achtergrondinformatie vind je doorheen de tekst. Twee extra’s maken deze brochure bovendien tot een zeer leuke leerervaring: de kleurrijke en gevatte cartoons enerzijds en de bijkomende weetjes die je doorheen de brochure terugvindt in de kanariegele tekstkadertjes.

De brochure is gratis. Je kunt ze van het Internet halen via de website van de KPC-groep.

11:37 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: hoogbegaafd, intelligentie, onderpresteren, ontwikkeling, ontwikkelingsvoorsprong, verrijking, zorg, zorgbeleid | |

2011.01.16

Weg die handel? Ja, maar...

Deze week verscheen het volgende bericht in nagenoeg alle Vlaamse kranten. Zelfs de gesproken pers nam het in een aantal gevallen meteen over:

toeters de morgen.png

Enerzijds ben ik heel blij. Ik ijver immers al jaren voor het afschaffen van de Toeters en de Kontrabas in het kleuteronderwijs. Voor mij (als psychopedagogisch consulent in een Centrum voor leerlingenbegeleiding) is het oordeel van de kleuterleidsters over de schoolrijpheid van de aan haar toevertrouwde kleuters meer dan voldoende. Anderzijds vind ik wel dat een en ander moet genuanceerd worden. Ik verklaar mij nader:

  • Men geeft geen antwoord op de vraag waarom kleuterleidsters zo blijven vasthouden aan de Toeters en de Kontrabas. Dit antwoord is nochtans niet ver te zoeken. Nog te vaak moeten kleuterleidsters hun terechte oordeel over de schoolrijpheid van een kleuter 'verdedigen' tegen ouders die dit oordeel niet aanvaarden en blijven vasthouden aan het feit dat hun kind 'het thuis wel allemaal kan' en dat de kleuterschool toch maar 'een speelschool is en dat hun kind dan maar het eerste leerjaar moet dubbelen omdat er daar tenslotte wel geleerd wordt'. De objectieve gegevens uit een test moeten dan het (in de ogen van de ouders) subjectieve oordeel van de kleuterleidster staven. Het is ook vaak zo dat de ouders enkel na de confrontatie met het resultaat van een test zich neerleggen bij het advies van de kleuterleidster.
  • 'De test is niet alleen verouderd, hij is ook wetenschappelijke nonsens'. Hier gaat men te sterk uit de bocht. Ik staaf dit aan de hand van de beoordeling van de Toetertest zoals je die kunt controleren in het Vlaamse CAP-vademecum. Dit is een vademecum waarin het Antwerpse coördinatieteam voor psychodiagnostiek onder leiding van Walter Magez diagnostische instrumenten en methodes voor de centra voor leerlingenbegeleiding beoordeelt. Voor Vlaanderen is dit een toonaangevend beoordelingsinstrument. Over de oude versie stond er in dit vademecum inderdaad dat men de Toeter niet kon gebruiken om uitspraken te doen over de schoolrijpheid van een kleuter. Over de door Lessius gehernormeerde Toeter lees je in dit vademecum dat men wel een betrouwbare uitspraak kan doen op basis van de totaalscore, maar niet op basis van de verschillende deelscores.
  • De uitspraak: 'De meerderheid van de kleuterscholen laat hun vijfjarigen dezer dagen de toetertest afleggen om te zien of de kinderen schoolrijp zijn' wekt verkeerdelijk de indruk dat men enkel de uitslag van een kind op de Toeter gebruikt om te bepalen of het schoolrijp is. Dat is niet zo. Aangezien de Toeter (en bij uitbreiding ook de Kontrabas) enkel het cognitieve domein bestrijkt, wordt hij steeds aangevuld met observaties in verband met de andere ontwikkelingsdomeinen zodat er een totaalbeeld van de kleuter ontstaat.

Nogmaals: ik ben ervan overtuigd dat een ervaren kleuterleidster geen test nodig heeft om juist in te schatten of een kind op alle essentiële domeinen voldoende rijp is om de overgang van de derde kleuterklas naar het eerste leerjaar met succes te maken. Door hen verder te vormen in het leren kijken naar kleuters en hen goede observatie-instrumenten ter beschikking te stellen, kan hun inschattingsvermogen alleen maar versterken. Maar zolang kleuterleidsters zich niet ernstig genomen voelen door ouders tenzij ze met toetsgegevens voor de dag komen, zullen ze hier graag op terugvallen. In een tijd waar veel ouders een groot stuk van de opvoeding van hun kinderen delegeren aan de school is het nog maar de vraag of de ouders in alle gevallen hun kind beter kennen dan de kleuterleidster.

Maar nogmaals: op zich vind ik het een goede zaak dat Toeter en Kontrabas zouden worden afgevoerd. Er zijn betere instrumenten op de markt om een objectieve uitspraak te kunnen doen over de cognitieve factor. Maar of de tijd er al rijp voor is om dergelijke toetsen volledig af te schaffen, is nog zeer de vraag.

Mij lijkt het dat het verschijnen van de OVSG-brochure ‘Samen over de drempel’ die kijkwijzers bevat die de kleuteronderwijzer helpen om het klasaanbod beter af te stemmen op wat de kleuters nodig hebben, niet vreemd is aan de aandacht die ineens aan de schoolrijpheidtesten van de derde kleuterklas wordt geschonken. Binnenkort kun je een bespreking van deze brochure lezen op mijn boekenblog http://boeketje-onderwijs.skynetblogs.be.

aangezien dit bericht ook relevant is voor ouders, kun je het ook terugvinden op http://ouders-en-school.skynetblogs.be onder de titel Over Toeter en Kontrabas.

2010.10.09

Bekina

bekinaBekina is één van de Vlaamse groepen die werken rond hoogbegaafdheid. Deze groep noemt zichzelf 'een werkgroep voor ouders en opvoeders van hoogbegaafde kinderen en adolescenten'. Op hun sobere website vind je verschillende rubrieken, waarvan ik er enkele kort even onder de aandacht breng.

De rubriek algemene informatie beschijft de werking van de werkgroep. Je leert er wat de mensen uit deze werkgroep willen bereiken en hoe ze georganiseerd zijn.

In de rubriek verrijkingsleerstof vind je informatie over verrijkingsmateriaal voor (hoog)begaafde kinderen. Het meeste in deze rubriek wijst zichzelf uit, maar sommige documenten, zoals het stappenplan, verdienen een extra woordje uitleg.

Een andere interessante rubriek is literatuur. Hier krijg je een mooi historisch overzicht van de belangrijkste werken over hoogbegaafdheid. We schrijven bewust 'historisch', omdat deze literatuurlijst maar gaat tot 2000 en er de afgelopen jaren toch wel belangrijke werken over hoogbegaafd zijn verschenen, zeker in de Angelsaksische landen. Een aanvulling is hier zeker noodzakelijk.

De werkgroep heeft ook een eigen tijdschrift dat vier maal per jaar verschijnt: de Bekina kroniek. OP de website vind je een overzicht van de artikels die daarin verschenen. Helaas zijn deze artikels niet online beschikbaar.

Deze website zou binnenkort vernieuwd worden. We kijken er al naar uit!

 

14:17 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: hoogbegaafd, intelligentie, leerzorg, ontwikkeling, ontwikkelingsvoorsprong, verrijking, zorgbeleid, zorg | |

2010.05.15

Picto Selector

picto selectorAanvankelijk was ik van plan om het te reserveren voor mijn vrienden op Facebook, maar iets dat zo goed is als Picto Selector moet ik gewoon doorgeven aan zo veel mogelijk mensen. Omdat ontelbaar veel kinderen er beter van worden.

Waar gaat het over? Picto Selector is een programma dat geschreven werd door Martijn van der Kooij, een Nederlandse software-ontwikkelaar. Hij schreef het voor zijn vrouw zodat die gemakkelijk schema's voor hun jongste zoon kon maken. Met het programma kun je rechtstreeks allerlei schema's maken en afdrukken voor iedereen die nood heeft aan structuur en voorspelbaarheid. Of je maakt er communicatiebladen mee voor mensen die zich niet of onvoldoende kunnen uitdrukken. Het programma zelf bevat duizenden pictogrammen, waaronder deze van het Belgische Sclera, het Britse Straight-Street  en het Aragonese (Spaanse) ARASAAC en kan met eigen pictogrammen aangevuld worden. Bovendien is het helemaal gratis!

Dankzij Picto Selector hoef je niet langer omslachtig te werk te gaan als je structuur- en/of communicatiebladen wilt maken. Geen knip-en-plakwerk meer, geen moeizame integratie meer van pictogrammen in een tekstverwerkingsprogramma. Het programma doet dit allemaal voor jou!

Bovenop dit alles is er ook een gebruikersgroep. Hier kan je ervaringen met het programma en zelf gemaakte structuur- en/of communicatiekaarten met elkaar uitwisselen. Via een postlijst houdt Martijn van der Kooij jou graag op de hoogte van nieuwe versies van het programma.

Dit programma bewijst eens te meer dat topkwaliteit niet altijd duur moet betaald worden. Allen daarheen!

2010.05.01

Autismespectrumstoornissen: een stand van zaken

Zowat een maand geleden werd er een lezing van Dr. Robin Hansen van de universiteit van Californië op het Internet gezet. Het onderwerp van deze lezing was de grote verscheidenheid bij autismespectrumstoornissen. In deze lezing bespreekt ze niet alleen de gedragsmatige als de biologische aspecten van deze stoornissen, maar ook de stand van zaken in verband met het onderzoek en de behandeling. In deze lezing geeft ze onder andere aan dat het aantal personen met autismespectrumstoornissen voortdurend toeneemt en dat ze vier maal meer voorkomen bij jongens dan bij meisjes. Ze bevestigt eveneens dat er een genetische component is.

17:10 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: ontwikkeling, autisme, ass, ontwikkelingsstoornis, autismespectrum | |

2010.01.24

Leer- en gedragsproblemen

leerproblemen en gedragsproblemenOp http://leerproblemen-en-gedragsproblemen.nl vind je heel wat nuttige verwijzingen naar andere websites over leer- en gedragsproblemen. Deze website is een initiatief van de Nederlandse hulpverleningsorganisatie Molendrift. Deze organisatie heeft een jarenlange ervaring op het gebied van leer- en gedragsproblemen. De website biedt een overzicht van websites met kwalitatief goede informatie over leer- en gedragsproblemen. Trouwe lezers van deze blog zullen heel veel van de aangehaalde websites zeker herkennen.

Toch maar even grasduinen!

2009.10.31

Over de motorische ontwikkeling en de leervaardigheden bij kinderen: een waarschuwing voor de 21e eeuw

23:19 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: taal, ontwikkeling, leren, leerproblemen, adhd, gedragsproblemen, add, taalontwikkeling, cognitieve ontwikkeling, motorische ontwikkeling, leerontwikkeling | |

2009.08.14

De sociale noden van een kind met ASS in de klas

Professor Connie Kasari van de Universiteit van Californië bespreekt in deze video op welke manier scholen uit het reguliere onderwijs nog beter aan de sociale noden van kinderen en jongeren met een autismespectrumstoornis kunnen tegemoet komen.

23:29 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: ontwikkeling, autisme, ass, ontwikkelingsstoornis, autismespectrum | |

2009.05.15

Nieuwe ontwikkelingen op het vlak van de autismespectrumstoornissen

In maart 2009 hield professor Eric Hollander dit referaat over de meest recente ontwikkelingen op het vlak van autismespectrumstoornissen. Hij besprak de onderliggende neurobiologische en cognitieve processen van het repititieve gedrag en de sociale problemen. Hij had het onder andere ook over nieuwe ontwikkelingen op het vlak van de behandeling voor dit repititieve gedrag en deze sociale problemen.

17:00 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: autismespectrum, ontwikkeling, ontwikkelingsstoornis, ass, autisme | |