2011.01.16

Weg die handel? Ja, maar...

Deze week verscheen het volgende bericht in nagenoeg alle Vlaamse kranten. Zelfs de gesproken pers nam het in een aantal gevallen meteen over:

toeters de morgen.png

Enerzijds ben ik heel blij. Ik ijver immers al jaren voor het afschaffen van de Toeters en de Kontrabas in het kleuteronderwijs. Voor mij (als psychopedagogisch consulent in een Centrum voor leerlingenbegeleiding) is het oordeel van de kleuterleidsters over de schoolrijpheid van de aan haar toevertrouwde kleuters meer dan voldoende. Anderzijds vind ik wel dat een en ander moet genuanceerd worden. Ik verklaar mij nader:

  • Men geeft geen antwoord op de vraag waarom kleuterleidsters zo blijven vasthouden aan de Toeters en de Kontrabas. Dit antwoord is nochtans niet ver te zoeken. Nog te vaak moeten kleuterleidsters hun terechte oordeel over de schoolrijpheid van een kleuter 'verdedigen' tegen ouders die dit oordeel niet aanvaarden en blijven vasthouden aan het feit dat hun kind 'het thuis wel allemaal kan' en dat de kleuterschool toch maar 'een speelschool is en dat hun kind dan maar het eerste leerjaar moet dubbelen omdat er daar tenslotte wel geleerd wordt'. De objectieve gegevens uit een test moeten dan het (in de ogen van de ouders) subjectieve oordeel van de kleuterleidster staven. Het is ook vaak zo dat de ouders enkel na de confrontatie met het resultaat van een test zich neerleggen bij het advies van de kleuterleidster.
  • 'De test is niet alleen verouderd, hij is ook wetenschappelijke nonsens'. Hier gaat men te sterk uit de bocht. Ik staaf dit aan de hand van de beoordeling van de Toetertest zoals je die kunt controleren in het Vlaamse CAP-vademecum. Dit is een vademecum waarin het Antwerpse coördinatieteam voor psychodiagnostiek onder leiding van Walter Magez diagnostische instrumenten en methodes voor de centra voor leerlingenbegeleiding beoordeelt. Voor Vlaanderen is dit een toonaangevend beoordelingsinstrument. Over de oude versie stond er in dit vademecum inderdaad dat men de Toeter niet kon gebruiken om uitspraken te doen over de schoolrijpheid van een kleuter. Over de door Lessius gehernormeerde Toeter lees je in dit vademecum dat men wel een betrouwbare uitspraak kan doen op basis van de totaalscore, maar niet op basis van de verschillende deelscores.
  • De uitspraak: 'De meerderheid van de kleuterscholen laat hun vijfjarigen dezer dagen de toetertest afleggen om te zien of de kinderen schoolrijp zijn' wekt verkeerdelijk de indruk dat men enkel de uitslag van een kind op de Toeter gebruikt om te bepalen of het schoolrijp is. Dat is niet zo. Aangezien de Toeter (en bij uitbreiding ook de Kontrabas) enkel het cognitieve domein bestrijkt, wordt hij steeds aangevuld met observaties in verband met de andere ontwikkelingsdomeinen zodat er een totaalbeeld van de kleuter ontstaat.

Nogmaals: ik ben ervan overtuigd dat een ervaren kleuterleidster geen test nodig heeft om juist in te schatten of een kind op alle essentiële domeinen voldoende rijp is om de overgang van de derde kleuterklas naar het eerste leerjaar met succes te maken. Door hen verder te vormen in het leren kijken naar kleuters en hen goede observatie-instrumenten ter beschikking te stellen, kan hun inschattingsvermogen alleen maar versterken. Maar zolang kleuterleidsters zich niet ernstig genomen voelen door ouders tenzij ze met toetsgegevens voor de dag komen, zullen ze hier graag op terugvallen. In een tijd waar veel ouders een groot stuk van de opvoeding van hun kinderen delegeren aan de school is het nog maar de vraag of de ouders in alle gevallen hun kind beter kennen dan de kleuterleidster.

Maar nogmaals: op zich vind ik het een goede zaak dat Toeter en Kontrabas zouden worden afgevoerd. Er zijn betere instrumenten op de markt om een objectieve uitspraak te kunnen doen over de cognitieve factor. Maar of de tijd er al rijp voor is om dergelijke toetsen volledig af te schaffen, is nog zeer de vraag.

Mij lijkt het dat het verschijnen van de OVSG-brochure ‘Samen over de drempel’ die kijkwijzers bevat die de kleuteronderwijzer helpen om het klasaanbod beter af te stemmen op wat de kleuters nodig hebben, niet vreemd is aan de aandacht die ineens aan de schoolrijpheidtesten van de derde kleuterklas wordt geschonken. Binnenkort kun je een bespreking van deze brochure lezen op mijn boekenblog http://boeketje-onderwijs.skynetblogs.be.

aangezien dit bericht ook relevant is voor ouders, kun je het ook terugvinden op http://ouders-en-school.skynetblogs.be onder de titel Over Toeter en Kontrabas.

2008.06.14

KleuterDigitaal

kleuterdigitaalDeze website is helemaal gewijd aan het kleuteronderwijs. Logisch ook als de maakster ervan zelf actief in het kleuteronderwijs staat. Naast nieuws en informatie over het (kleuter)onderwijs en kinderen vind je er ook een gegevensbestand met daarin:

  • thema's voor de kleuterklas
  • themalessen
  • recepten voor kleuters
  • mogelijke uitstappen
  • nuttige materialen die je van het Internet kunt plukken

Om het gegevensbestand te kunnen raadplegen moet je je wel (gratis) lid maken van deze website. Je kunt dan ook zelf materialen toevoegen.

00:06 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: kleuters, peuters, kleuteronderwijs | |

2006.02.20

Jonger dan je denkt ;-)

Op deze Schotse website vind je heel wat materiaal dat, mits een beetje creativiteit, zeer inspirerend kan werken voor mensen die met peuters en kleuters werken. De opbouw is zodanig dat theorie en praktijk mooi met elkaar verbonden zijn. Een druk op het logo zeker waard.

22:33 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: kleuters | |

2006.02.15

Schoolrijpheid

In deze periode begint men met de afname van de schoolrijpheidsproefjes in de Vlaamse derde kleuterklassen. Schoolrijpheid bestaat echter uit veel meer dan alleen maar cognitieve vaardigheden. Trouwens, kinderen uit de derde kleuterklas moeten niet volledig schoolrijp zijn bij het verlaten van de kleuterschool. Het is ook de taak van het eerste leerjaar om de kinderen verder schoolrijp te maken! Op de website van de Gemeentelijke Basisschool Sint-Michiels te Brugge vond ik een zeer mooie en concrete tekst over schoolrijpheid. Je kan hem lezen door op het logo van de school te klikken.

23:31 Gepost door Lieven Coppens | Permalink | Tags: kleuters, schoolrijpheid | |